گل گاو زبان(زبو گوو)

 

 

سلام خدمت همه دوستان گرامی

برای اولین مطلب `پس از مدتی درگیری کار و امتحانات و دوری از فضای حیتا مناسب دیدم به علت قرار گرفتن در ایام تابستان و فصل رویش و برداشت گیاهان دارویی از گل گاو زبان که در رودمعجن هم به وفور یافت می شود، یاد کنم تا بهانه ای شود برای رفتن به دل باغات و چیدن این گیاه پرخاصیت.

 

گل گاو زبان

4

گاو زبان که نام علمی آن   Borage officinalis می باشد، گیاهی است علفی و یکساله که ارتفاع ساقه آن تا ۶۰ سانتیمتر می رسد ساقه آن شیار دار و خاردار می باشد . برگهای این گیاه ساده و پوشیده از تارهای خشن است . گلهای آن برنگ آبی ، سفید ، بنفش و آبی می باشد . گل ، برگ و سرشاخه های گلدار آن بمصرف دارویی می رسد . . گاو در زبان پارسی به معنی بزرگ و دراز هم آمده است و گل گاو زبان یعنی گلی که زبانی (یا برگی) دراز دارد.

گاو زبان احتمالا از شمال آفریقا بنواحی دیگر راه یافته  و امروزه در منطقه مدیترانه ، نواحی شمال آفریقا و قسمت هایی از خاورمیانه می روید. در ایران این گیاه بومی گیلان بوده و از قدیم در بسیاری نقاط گیلان به صورت خودرو وجود داشته است. 

گاو زبان که در لهجه ما اهالی رودمعجن به “زبو گو” معروف است ، به وفور در مناطق مختلف روستا از جمله سرتینگل و تشت تهروی یافت می شود.  گل گاو زبان  ابتدا در اوایل فصل بهار بصورت گیاه سر از خاک بیرون آورده و معمولا همراه با دیگر سبزیجات دشت به مصرف خوراکی می رسد. کم کم در اثر رشد و نمو، از اوایل خردادماه، گیاه به مرحله گل دهی می رسد که این گل دهی معمولا تا اواسط تابستان ادامه دارد.

 

ترکیبات شیمیایی:

گل گاو زبان و برگ های آن دارای لعاب فراوان است . ترکیبات شیمیایی موجود در گل‌گاوزبان شامل ساپونین، موسیلاژ، رزین‌ها، تانن‌ها، کلسیم، پتاسیم و ویتامین C است و در بعضی کشورها آن را داخل سالاد می‌ریزند. این گیاه یکی از غنی‌ترین منابع اسیدهای چرب اصلی بشمار می‌رود.

3

خواص داروئی:

گاو زبان از نظر طب قدیم ایران سرد است

۱)گل گاو زبان و برگ های تصفیه کننده خون است

۲)آرام کننده اعصاب است

۳)عرق آور است

۴)ادرار آو ر است

۵)کلیه ها را تقویت می کند

۶)سرماخوردگی را برطرف می کند

۷)برای از بین بردن سرفه از دم کرده گل گاو زبان استفاده کنید

۸)بی اختیاری دفع ادرار را درمان می کند

۹)التهاب  و ورم کلیه را درمان می کند

۱۰) در درمان بیماری سرخک و مخملک مفید است

۱۱)ضماد برگ های گاو زبان برای رفع ورم موثر است

۱۲)برگهای گاوز بان را بپزید و مانند اسفناج از آن استفاده کنید

۱۳)برگهای تازه گل گاو زبان دارای مقدر زیادی ویتامین C می باشد و در بعضی از کشورها آنرا داخل سالاد می ریزند .

images

طریقه استفاده :

برای تهیه این دم‌کرده ۱۵ گرم از برگ و مقداری گل این گیاه را داخل آب جوش ریخته و بگذارید دم بکشد.

این جوشانده را بعد از هر وعده غذایی با کمی قند و شکر نوش ‌جان کنید؛ البته به یاد داشته باشید که گل‌ گاوزبان به علت داشتن آلکالوئید برای زنان حامله و شیرده مضر است. مصرف بیش از ۵ روز مداوم این گیاه ممکن است باعث عادت شود؛ بنابراین پس از ۵ روز استفاده از آن در صورت نیاز، ۳ روز فاصله انداخته و سپس دوباره مصرف کنید.

درباره نویسنده

مرادي

فرزند حاج علي اکبر و نوه ديگه حجي مراد. (نثار روحش صلوات)

مطالب مرتبط

16 نظر

  1. سلیمان استوار

    بنام خدا آفریننده گلها و گیاهان شفا بخش. درود بر دکتر مرادی به حضور شما عرض کنم اگر همراه گل گاو زبان یک عدد لیمو عمانی باشد که در کنار یکدیگر دم بکشند بسیار خوشرنگتر و خوشمزه تر میگردد . و همانطور که حضرت عالی اشاره نموده اید برای آرام کردن اعصاب بسیار مفید است به خصوص اگر با همسرت جر و بحث کرده باشی خوردن یک لیوان از این دمکرده گیاهی واجب می شود.!! لازم به توضیح است گل گاوزبانی که در داروخانه های گیاهی می فروشند از نظر رنگ و اندازه با گلهای گاوزبانی که در رودمعجن می روید متفاوت است و به نظر میرسد پرورشی باشد. در هر حال از شما ممنون و متشکرم و دعا میکنم اعصابتان به قدری قوی باشد که مجبور به استفاده از گل گاوزبان و دیازپام و اگزازپام استامینوفن کدئین و …….نباشید. :SS: :SS: :gol: :gol:

    پاسخ
    1. مرادي
      مرادي

      جناب استواربر شما نیز درود . ممنون از نکته مکملی که بیان کردید. خود من تا به حال این نکته را نشنیده بودم. جالب بود . حتما از لیمو عمانی در کنار گل گاو زبان استفاده خواهم کرد.

      پاسخ
  2. علی نجفی

    جالبه من تقریبا تا دوسه سال پیش اصلا نمیدونستم این گیاه با این گلهای آبی روشن قشنگ همان زبو گویست که چپ و راست درباره اش صحبت میشود.دو سه سال پیش بود که طی یک حالت مراقبه در عالمی بین خواب و بیداری بر من مکشوف گشت که این گیاه زبو گو است.به محض فهمیدن این امر همچون ارشمیدس فقید به خته دویده و ندای«ودی کیردَم ودی کیردَم» سر دادم(البته با پوشش کامل) ولی چون در خته کسی نبود که به ندای من گوش دهد خیط خنوک شده و به حال مراقبه ی خویش بازگشتم!!
    خدا قوت.کماکان بسیار عالیست.دارید جای بی بی مرحومتان را تا حدی پر میکنید البته در فضای مجازی.

    پاسخ
    1. مرادي
      مرادي

      البته من میدانستم که این همان زبو گوو خودمونه اما فکر نمیکردم مدلش با مدل ما فرق کنه. تا اینکه سال پیش که از عطاری خریدم و دیدم رنگ و مدلش فرق داره فکر کردم عطاری اشتباه داده اما پس از تحقیق متوجه شدم که نه درسته و چون بنظرم امد که اینها پرورشی و گلخانه ای است،این بود که سال پیش در یک اقدام انتحاری به دل طبیعت رودمعجن زدم و کلی گل زبو گوو جمع نمودم.
      سرگذشت جالبی بود. خوب شد قضیه ارشمیدس را توضیح دادی چون حافظه من هم اصلا قد نمیداد

      پاسخ
  3. پروین مدرسی

    سلام به شما.مطلبتون خیلی خوب بود . :gol: :gol:
    یه سوال از آقای نجفی بزرگ داشتم که البته قبلش سلام …….
    میخواستم بپرسم ودی کیردم یعنی چی ؟ باز بعدشم گفتین پوششتون کامل بود یعنی چی :OO: ؟ معنیش چیه :OO: که باز گفتین چون کسی نبوده خنوک شدین :OO: ؟؟؟؟؟؟؟ ببخشید ها …. :TT:
    یکم زبان سخت رودمعجنی رو بلد نیستم البته خیلی راه افتادم که همشو مدیون حیتا هستم. :gol:

    پاسخ
  4. علی کامیاب

    با سلام خدمت خواهرم خانم مدرسی آقای نجفی گفته بودند ودی کیردم یعنی پیدا کردم :gol: :gol: ودست آقای مرادی هم درد نکند با اطلاعات خوبی که در رابطه با این گیاه دادند :SS: :SS:

    پاسخ
  5. حسین مرادی

    سلامی به تعداد گلهای گاو زبان جهان هستی و دیار رودمعجن خدمت دکتر مرادی
    خداوند رحمت کند بی بی حجی مراد رو که با ارائه این قبیل دارو گیاهی ها به اهالی روستا موجبات خدابیامرزی را برای خود به یادگار گذاشت و خداوند به شما خیر عطا فرماید که با ثبت اینگونه مطالب جامع و کامل راه مادربزرگ عزیز رو ادامه میدهید؛
    خداقوت :SS:

    پاسخ
    1. مرادي
      مرادي

      سلام وافر ما نیز بر نوه بی بی عزیز
      واقعا که خدا رحمت کند بی بی حجی مراد را . چقدر جای خالیش احساس می شود بخصوص مواقعی که از درد و مریضی به خودت می پیچی. یکی از اهداف من در ارائه این مطالب ذکر یاد و نام مرحوم بی بی است و تا حدودی اگر بتوانیم ادامه راه ایشان

      پاسخ
  6. علی نجفی
    علی نجفی

    @پروین مدرسی
    سلام علیکم خانم مدرسی:
    زمان ما که بود نمیدانم هنوز هست توی کتابهای فارسی،آن درس ارشمیدس یا حذف شده مثل خیلی چیزهای دیگر.اگر یادتان باشد یک مسئله ی لاینحلی از طرف پادشاه به مرحوم ارشمیدس(ملاء الله قبرهم نورا) واگذار شده بود،همان قضیه ی تاج پادشاه و میزان طلای به کار رفته در آن. مرحوم ارشمیدس خیلی دنبال جواب گشت و نیافت.روزی در خزینه مشغول استحمام بود یک باره متوجه شد موقع ورود به حوض آب، مقداری از آب حوض سریز میکند و بیرون میریزد.یکباره جرقه ای در ذهنش زده شد(کلا خیلی از مسائل بزرگ با همین جرقه های کوچک حل شده اند.مثل نیوتون و سیبش) و راه حل را یافت.از شدت شوق همانجور با همان هیبت و هیئت، بی لباس و ردا و قبا از حمام زد بیرون و در کوچه های سیراکوز(شهر ارشمیدس)مشغول دویدن شد و داد میزد«یافتم یافتم» و مردم سیراکوز هم به دنبال ارشمیدس دویدند به گمان انکه چیز مهمی را یافته.طلایی، جواهری،دلاری،سکه ای چیزی.من هم مثل ارشمیدس وقتی یکباره راز گل گاو زبان را کشف کردم،به خته دویدم در حالی که داد میزدم وَدی کیردُم ودی کیردُم(که آقای کامیاب فرمودند که همان معنی یافتم یافتم را میدهد) البته بر خلاف ارشمیدس با پوشش کامل حتی جوراب هم پایم بود.ولی از انجا که توی خته هیچ کس نبود لذا هیچ کس پشت سرم ندوید و من بعد از مدتی داد و بیداد و بدو بدو خیط و خسته شدم و برگشتم به ادامه ی حال مراقبه ام!

    پاسخ
  7. ناشناس

    خاصیت آرامش بخش گل گاوزبون واقعا حرف نداره البته واسه اونایی که فشارشون بالاس با لیمو یا آب لیمو میل کنن. با تشکر از مطلبتون جناب مرادی :gol: :gol: .
    و تبریک به آقای نجفی بابت کشف گول گوزبو. راستش منم تا الان که مطلب شما رو خوندم نمی دونستم گل گاوزبون همون زبوگویه که تو سبزیای رودمعجنی که اول سال جمع می کنند استفاده می شه. کشف جالبی بود. :SS: :SS:

    پاسخ
    1. مرادي
      مرادي

      از شما خانم احمد پور هم بابت اظهار نظرتون ممنونم. این نکته استفاده از لیمو عمانی در کنار گل گاو زبون که شما و جناب استوار به آن اشاره کردید برایم خیلی جالب و مفید بود. و جالبتر از اون نکته شما که گفتین برای فشار خون بالا مفید است!!
      یک خوبی و حسن اینگونه مطالب اینه که هر کسی تجربیات و دانستنیهای خود را بیان کرده و باعث غنا و کاربرد بیشتر مطلب می شود

      پاسخ
  8. پروین مدرسی

    سلام خدمت شما :
    الان دگ خوب برام جا افتاد جالب بود واقعا شما فکر و مغزو……. فعالی دارید. احسنت به شما :SS: .داستانشم جالب بود وقتی خوندم یادم اومد. ممنون بابت توضیح کامل و جامعی که دادین.از آقای کامیاب هم کمال تشکر را دارم. ممنون. :gol:

    پاسخ
  9. مجتبی عبدالهی
    مجتبی عبدالهی

    مطلب بسیار شیرینی بود برای ما . :SS: شاید مستحضر نباشید پس مستحضرتان کنم که ما در کلبه خویش این گیاه دوست داشتنی را جایگزین چای کرده ایم و در تمامی اوقاتی که مهمان نداریم از ان استفاده می کنیم. با خواندن این مطلب لدت خوردن ان بیشتر شد . باید به عرض برسانم قیمت این گیاه در این دیار که بسیار گران است ( هر کیلو ۶۰دلار ) لذا اگر در رودمعجن موجود می باشد جهت جمع آوری ان اقدام نمایید که سود خوبی عایدتان خواهد شد .

    پاسخ

نظرات

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.